Transceivery optyczne X2 i XPAK ujrzały światło dzienne w 2002 roku jako bezpośrednia odpowiedź na spory gabaryt wczesnych modułów XENPAK. Producenci sprzętu sieciowego potrzebowali rozwiązania, które zajmie mniej miejsca na frontowych panelach switchy i routerów, pozwalając na montaż większej liczby portów 10GbE w jednej obudowie.
Zarówno X2, jak i XPAK zmniejszyły rozmiar konstrukcji o blisko połowę, zachowując przy tym pełną funkcjonalność poprzednika:
- Uniwersalność: Obsługa protokołów 10 Gigabit Ethernet, Fibre Channel (10GFC), SONET/SDH oraz aplikacji DWDM.
- Główne warianty falowe: wielomodowe 850 nm (SR) oraz jednomodowe 1310 nm (LR/LX4) i 1550 nm (ER/ZR).
- Konstrukcja: złącza optyczne Duplex SC oraz interfejs elektryczny z 32-pinowym złączem bazującym na magistrali XAUI (4x 3.125 Gb/s).
- Obsługa Hot-Swap: wymiana i podłączanie wkładek w trakcie pracy urządzenia.
Ewolucja obudów 10G – od XENPAK do SFP+
Wybór formatu w latach 2001–2006 determinował gęstość upakowania portów oraz układ elektroniki na płycie głównej:
| Standard | Debiut MSA | Wymiary (mm) | Złącze optyczne | Rola na rynku |
| XENPAK | 03/2001 | 121 × 36 × 17 | Duplex SC | Pierwsza generacja wkładek 10G. |
| XPAK | 03/2002 | 75.7 × 36 × 11.9 | Duplex SC | Płaska alternatywa dla XENPAK. |
| X2 | 06/2002 | 91 × 36 × 13.4 | Duplex SC | Format mocno promowany m.in. przez Cisco. |
| XFP | 07/2002 | 78 × 18.3 × 8.5 | Duplex LC | Przełom – przeniesienie kości PHY/XAUI poza moduł. |
| SFP+ | 2006 | 56.5 × 13.4 × 8.5 | Duplex LC | Obowiązujący do dziś standard o minimalnym gabarycie. |
Status technologiczny
Obecnie X2 i XPAK mają status produktów wycofanych (Legacy / EOL). Cały rynek przeszedł na miniaturowe moduły SFP+, które pobierają znacznie mniej energii i pozwalają budować switche o bardzo wysokiej gęstości portów.
W sieciach, gdzie nadal pracują starsze urządzenia (np. Cisco Catalyst 3750-E, 3560-E czy serwery z kartami 10G z tamtego okresu), brakujące porty X2 adaptuje się do współczesnych wkładek SFP+ przy użyciu konwerterów sprzętowych (np. modułu adaptacyjnego CVR-X2-SFP10G).